Almanya’da yıl başında yürürlüğe giren yeni askerlik düzenlemesi, Paskalya hafta sonunda ülke gündeminin en çok tartışılan başlıklarından biri oldu. Düzenlemeye göre, 17 yaşını dolduran erkekler, üç aydan uzun sürecek yurt dışı kalışları için Bundeswehr’den (Alman ordusu) önceden izin almak zorunda. Konunun basına yansımasının ardından sosyal medyada ve siyasette tepkiler yükseldi.

Tartışma, özellikle Frankfurter Rundschau’nun cuma günü yayımladığı haberin ardından büyüdü. Çok sayıda kişi, böylesi bir düzenlemenin kamuoyunda daha önce neden tartışılmadığını ve “gönüllülük esaslı” olarak sunulan askerlik reformunun gerçekte ne anlama geldiğini sorgulamaya başladı.

SAVUNMA BAKANLIĞI DOĞRULADI

Almanya Savunma Bakanlığı, söz konusu düzenlemeyi hafta sonunda doğruladı. Bakanlık sözcüsü, “17 yaşını dolduran erkek kişilerin, üç aydan uzun sürecek yurt dışı kalışları için önceden izin alma yükümlülüğü bulunduğunu” belirtti. Aynı açıklamada, izinlerin ancak “ilgili dönemde asker olarak özel bir görevlendirme öngörülmemişse” verileceği ifade edildi.

Bakanlık, düzenlemenin temel gerekçesini ise “gerektiğinde güvenilir ve eksiksiz bir askerlik kayıt sistemi oluşturmak” olarak açıkladı. Yetkililer ayrıca, “gereksiz bürokrasiyi önlemek” amacıyla bazı istisnalar ve başvuru onay mekanizmaları üzerinde çalışıldığını duyurdu. Bakanlık daha sonra, askerlik hizmeti gönüllülük esasına dayandığı sürece izinlerin “kural olarak verilmesi gerektiğini” ve yeni idari düzenlemelerle bunun daha açık hale getirileceğini de bildirdi.

BERLİN DUVARI DÖNEMİNİ HATIRLATIYOR

Düzenlemeye en sert tepki, sol popülist siyasetçi Sahra Wagenknecht’ten geldi. Wagenknecht, AFP’ye yaptığı açıklamada, erkeklerin yurt dışına çıkmak için orduya başvurmak zorunda bırakılmasını “Doğu Almanya (DDR) ve Berlin Duvarı dönemini hatırlatan bir uygulama” olarak tanımladı.

Wagenknecht, “Bunun demokrasiyle ve özgür demokratik düzenle hiçbir ilgisi yok” diyerek Savunma Bakanı Boris Pistorius’un istifasını istedi. Ayrıca bu düzenlemenin, Almanya’da zorunlu askerliğin fiilen geri dönüşü için zemin hazırlandığını gösterdiğini savundu.

Muhalefetten başka isimler de düzenlemeye tepki gösterdi. Yeşiller Eş Grup Başkanı Britta Haßelmann, uygulamanın “anlamsız” olduğunu ve yeni askerlik modelinin toplumsal kabulünü zedeleyebileceğini söyledi.

DENETİM GENİŞLİYOR

Almanya’da zorunlu askerlik 2011 yılında askıya alınmıştı. Ancak yeni yasa ile birlikte, 18 yaşına gelen tüm erkekler artık askerlik hizmetine ilgileri ve uygunlukları hakkında zorunlu bir anket doldurmakla yükümlü. Kadınlar için aynı anket gönüllü bırakıldı.

Ayrıca, 1 Temmuz 2027’den itibaren 2008 doğumlu erkekler için yeniden zorunlu sağlık/muayene süreci başlatılacak. Alman hükümeti, bu sistemi hem aktif orduyu hem de rezerv gücü büyütmek amacıyla savunuyor. Hükümetin hedefi, 2035 yılına kadar 260 bin aktif asker ve 200 bin yedek personel seviyesine ulaşmak.

NATO HEDEFLERİ VE UKRAYNA SAVAŞI BELİRLEYİCİ OLDU

Berlin yönetimi, askerlik reformunu Avrupa’daki güvenlik ortamındaki değişimle ilişkilendiriyor. Alman hükümetine göre, özellikle Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı işgal etmesinden sonra, NATO ülkeleri savunma harcamalarını ve askeri hazırlık düzeylerini ciddi biçimde artırdı. Yeni askerlik modeli de bu çerçevede, Almanya’nın NATO yükümlülüklerine uyum sağlama hedefinin bir parçası olarak sunuluyor.

Ancak kamuoyunda yükselen tepki, Almanya’da askerlik meselesinin yalnızca savunma politikası değil, aynı zamanda sivil özgürlükler, devlet denetimi ve zorunlu askerlik tartışmasının geri dönüşü açısından da yeni bir siyasal krize dönüşebileceğinin işareti olarak değerlendiriliyor.