Wan Barosu Başkanı Sinan Özaraz, Kürt sorununun çözümü kapsamında Meclis’te kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nda konuştu. 

Özaraz, barışın savaş ve çatışmadan daha zor ama daha değerli olduğunu vurguladı. Türklerin Anadolu’ya geldiklerinde Kürtlerle kader ortaklığı yaptığını hatırlatan Özaraz, “Cumhuriyet ile birlikte, özellikle ulus devlet anlayışıyla birlikte, diğer halkların, diğer dillerin, diğer inançların yok sayıldığı, ötekileştirildiği ve hatta çoğu zaman asimile ile sisteme entegre edilmeye çalışıldığı süreç içerisinde maalesef Kürt ve Türk halkı arasında bir uyuşmazlığa dönen bir sürece evrilmiştir” dedi.

‘SÜREÇ DOĞRU OKUNMALI’

Özaraz, mevcut sürecin doğru okunması gerektiğini söyleyerek, “Bugün mesele, Kürt sorununa çözüm ve kardeşlik hukukuyla bir gelecek mi kurmak, yoksa meseleyi sadece PKK ile sınırlı görüp güvenlikçi bir yaklaşımla mı sürdürmek?” diye sordu. Özaraz,“Kardeşlik hukuku içerisindeki bu iki halkın aslında birlikte kuracakları onurlu bir barış ve geleceğin adımını atmasını istiyoruz ve temennimiz de bu yöndedir” dedi.

PKK’LİLERİN HUKUKİ DURUMU NETLEŞMELİ

Barış sürecinin iki boyutu olduğunu ifade eden Özaraz, “Birincisi çatışmasızlık dediğimiz süreci sağlıklı bir sonuca kavuşturma noktasında ‘Terörsüz Türkiye’ söylemine sıkışmak yerine aslında Sayın Öcalan'ın çağrısıyla birlikte ve benim de alanda tanık olduğum PKK'nin silahları imha etmesi ile başlayan süreci nihayete erdirecek somut yasal düzenlemeler ve adımların atılmasıdır. Bu ülkede şu hakikati net bir şekilde görmeliyiz; Bizler eğer gerçek bir barışın adımını atacak ve temennini kuracaksak, dağda yer alan insanların da bu ülkenin bir yurttaşı olduğunu ve maalesef ülkedeki hukuksuz ve tekçi yaklaşımın PKK'yi doğuracak bir sebep olduğu görmeliyiz. Yine PKK'nin sonuç olduğu bu noktada dağda yer alan insanların ayrım yapılmaksızın durumlarının hukuki zeminde netleştirilmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.

YARGILAMA SÜREÇLERİ VE SÜRGÜNLER

Özaraz, Kürt meselesine bağlı yargılamaların ve infazların nasıl ele alınacağının belirsiz olduğunu belirterek, İnfaz ve derdest davalarda nasıl bir tutum sergileneceği açıkça ortaya konulmalıdır ve yasa düzenlemeye dönüşmelidir. Vatandaşlıktan çıkarılan, sürgünde bulunan bu ülkenin yurttaşlarının dönüşü sağlanmalı ve bu noktada yasal düzenlemeler gerçekleşmelidir. İltisat sebebiyle ihraç edilen veyahut güvenlik soruşturması sebebiyle ki en son Van'da dahi güvenlik soruşturması gerekçe gösterilerek Kayyum yönetimi tarafından çıkarılan 227 işçi de aslında bu sorunun bir parçası olarak devam ettiğini göstermektedir. Ve bu noktada bunlara çözüm üretecek yasal düzenlemeler yapılması gerekmektedir” dedi.
Seçme-seçilme hakkını engelleyen kayyum uygulamalarına da dikkat çekerek, seçim düzenlemesine yönelik de somut çalışmalar gerçekleştirilmesi gerektiğini söyledi.

HAK VE ÖZGÜRLÜKLER GÜVENCE ALTINA ALINMALI

Özaraz, Terörle Mücadele Kanunu (TMK) infaz düzenlemesi ve umut hakkı gibi düzenlemelerin demokratikleşme, gerçek barış ve birlikteliği sağlanmak açısından hızlıca hayata geçirilmeleri gerektiğini belirtti. Başlıca atılması gereken bu adımların yanında başkaca demokratikleşme adımlarının da olduğunu kaydeden Özaraz, “Öncelikle temel hak ve özgürlükler noktasında demokratik bir toplumun temeli olan düşünceyi açıklama, ifade özgürlüğü ve örgütlenme hakkının sınırsız bir şekilde keyfi uygulamalarla sınırlanmayacağı bir yasal düzenlemeye dönüştürülmesi gerekiyor. Bu özgürlüklerin güvence altına alınması toplumsal barış açısından da büyük önem arz ediyor. Biz bölge baroları, hak savunucuları ve diğer kesimler yaptığımız her açıklamada soruşturmalara muhatap kalıyor ve yargı tacizi altında bulunuyoruz. Bunun en yakın örneği ise İstanbul Barosu'nun iki gazeteci için yapmış olduğu açıklaması sonrası muhatap kaldığı soruşturma ve açılan davayla görevden alınma hususuydu. Dolayısıyla hukuki adımlardan biri temel hak ve özgürlükleri sağlamlaştıracak adımlardır” ifadelerini kullandı.

KÜRTÇE’YE YÖNELİK TUTUM DEĞİŞMELİ

Özaraz, gerçek kardeşliğin eşit yurttaşlık temelinde mümkün olacağını belirterek, “Gerçek kardeşlik barış ve birliktelik için eşit yurttaşlık temelinde Kürt halkı ve Kürtçe'ye yönelik tutumun değiştirilmesi gerektiği vurgusunu yapan Özaraz, “Bütün diller, bütün kültürler, bütün inançlar anayasa ve yasal güvenceye kavuşturulmalıdır” diye ekledi. Siyaset yapma hakkının engellenmesine yönelik ihallere de değinen Özaraz, uzun zamandır cezaevinde olan siyasi tutsaklar hakkında verilen AİHM kararlarının uygulanmadığına dikkat çekti. Özaraz, “Dolayısıyla siyasetin önündeki engeller bir an önce ortadan kaldırılmak üzere yasal düzenlemelere konu edilmesi gerekir. Cezaevlerindeki reformlar çok büyük bir önem arz ediyor” dedi.

 SİYASİ TUTSAKLARA YÖNELİK HAK İHLALLERİ

Wan Barosu’nun cezaevleri raporlarına değinen Özaraz, Erzurum ve Karadeniz cezaevlerinde keyfi uygulamalar ve hak ihlallerinin sürdüğünü ifade etti ve “İdari ve Gözlem Kurulları’nın keyfi kararları, ağız içi aramaları gibi uygulamalara derhal son verilmelidir. Siyasi mahpuslara yönelik ayrımcı uygulamalar kaldırılmalıdır” çağrısı yaptı.

FAİLİ MEÇHULLER VE YARGILAMA SÜREÇLERİ

Cumartesi Annelerinin Galatasaray Meydanı’ndaki durumundan Wan Büyükşehir Belediyesi’ne atanan kayyıma kadar ifade özgürlüğünü kullanmak isteyenlerin maruz kaldığı tutumu eleştiren Özaraz, “Bölgede valiliklerin yıllarca uyguladığı gösteri yürüyüş yasağı aslında temel hak ve özgürlükleri ortadan kaldırılan uygulamalardır ve bunların derhal son bulması gerekiyor. Yine bir önceki çözüm sürecinde yine Sayın Cumhurbaşkanının çağrısıyla birlikte başlayan o faili meçhul cinayetlerin yargılamaları maalesef daha sonrasında aklanmaya dönüşmüş ve beraatlerle sonuçlanmıştır. İşte bu soruşturma ve yargılamalara devam edilmeli, gerekli cezalandırılmalar yapılmalıdır” diye belirtti.

ORTAK HAFIZA İNŞA EDİLMELİ

Kürt köylerinin yakılması, bombalanması, katliamlarla yüzleşilmesi gerektiğini belirten Özaraz, şunları söyledi: “Bu durumla yüzleşmeli ve onarıcı bir adalet kullanılmalıdır. Şeyh Said, Seyit Rıza ve Bediüzzaman Said-i Kürdi'nin halen bile açıklanmayan mezar yerlerinin açıklanması ve Kürt halkının artık kendi acılarını yaşayabileceği, anabileceği bir pozisyon yaratılmalıdır. Çanakkale, Rojava ve Halepçe sadece Kürt'ün acısı değil, sadece Türk'ün acısı değil, Kürt ve Türk halkının ortak acısı kabul edilmeli ve bu ortak bir hafızaya dönüştürülmelidir.”