Bilim insanları, iklim değişikliğinin dünya genelindeki nehirlerde ciddi oksijen kaybına neden olduğunu ortaya koyarak uyarıda bulundu. 

Chinese Academy of Sciences bünyesindeki araştırmacılar tarafından yürütülen çalışma, özellikle tropikal nehirlerin kritik tehdit altında olduğunu gösterdi. Araştırma, Science Advances dergisinde yayımlandı.

Çalışmada, 1985-2023 yılları arasında dünyanın farklı bölgelerindeki 21 binden fazla nehir kesitine ait veriler incelendi. Sonuçlara göre araştırmaya dahil edilen nehirlerin yaklaşık yüzde 79’unda oksijen seviyeleri düştü.

Bilim insanları, nehirlerde çözünmüş oksijen miktarının her on yılda ortalama 0,045 mg/L azaldığını belirtti.

Araştırmanın başyazarı Dr. Qi Guan ve ekibi, oksijen kaybının balıklar ve diğer su canlıları için ciddi risk oluşturduğunu, biyolojik çeşitliliği tehdit ettiğini vurguladı.

TROPİKAL NEHİRLER DAHA BÜYÜK TEHLİKEDE

En büyük oksijen kaybının, özellikle India başta olmak üzere tropikal bölgelerdeki nehirlerde görüldüğü belirtildi.

Araştırmacılar, tropikal nehirlerin zaten düşük oksijen seviyelerine sahip olduğunu, bu nedenle küçük düşüşlerin bile “hipoksi” adı verilen ve su yaşamını tehdit eden kritik oksijen eksikliğine yol açabileceğini söyledi.

SICAK HAVA DALGALARI ETKİLİ OLUYOR

Araştırmaya göre nehirlerdeki oksijen kaybının en büyük nedeni küresel ısınmaya bağlı olarak suyun oksijen çözme kapasitesinin azalması oldu. Bu etki toplam kaybın yaklaşık yüzde 63’ünü oluşturdu.

Sıcak hava dalgalarının ise küresel ölçekte oksijen kaybının yaklaşık yüzde 23’ünden sorumlu olduğu tespit edildi.

Bilim insanları ayrıca barajların ve nehir akış hızlarının da oksijen seviyeleri üzerinde etkili olduğunu belirtti. Sığ rezervuarlara sahip barajların oksijen kaybını hızlandırdığı, derin rezervuarlarda ise bu etkinin daha sınırlı olduğu ifade edildi.

Araştırmacılar, özellikle tropikal tatlı su ekosistemleri için acil koruma ve iklim politikalarının gerekli olduğu uyarısında bulundu.