COP30 yaklaşırken, aşırı sağcı siyasetin yükselişi, şirketlerin geri adımları ve askeri harcamalardaki artışın gölgesinde küresel iklim diplomasisinin geleceği tartışılıyor. Sürdürülebilir kalkınma ve iklim değişikliği alanındaki çalışmalarıyla tanınan Ali T. Sheikh, IPS’e verdiği röportajda bu karmaşık tabloyu değerlendirerek, gelişmekte olan ülkelerin özellikle iklim finansmanı konusunda büyük risklerle karşı karşıya olduğuna dikkat çekti.

'İKLİM FİNANSMANI BALTALANACAK'

Sheikh, NATO ülkelerinin Temmuz ayında savunma harcamalarını GSYH’nin yüzde 5’ine çıkarma kararı aldığını hatırlatarak, “Bunun faturası iklim finansmanına çıkacak. Dünya alt üst olacak ve ilk COP’tan bu yana inşa edilen 30 yıllık işbirliği boşa gidecek” dedi.

Sheikh’in eleştirilerinin odağında, ABD Başkanı Donald Trump’ın BM Genel Kurulu’nda yaptığı ve iklim değişikliğini “en büyük aldatmaca”, yenilenebilir enerjiyi “şaka” ve “çok pahalı” olarak nitelendirdiği konuşması vardı. Sheikh, “Bu tür sözler gelişmekte olan ülkeler için sadece siyasi değil, aynı zamanda halkların yaşadığı gerçekliği inkâr anlamına geliyor” dedi.

Pakistan’ın 2022 ve 2025’te yaşadığı yıkıcı selleri hatırlatan Sheikh, “Ülkemizin üçte birini su altında bırakan felaketler, iklim krizinin gelecekte değil, şimdi yaşanan bir varoluş tehdidi olduğunu gösteriyor” diye konuştu.

'YÜK DEĞİL, GELECEĞE YATIRIM'

İklim finansmanını “yük değil, geleceğe yatırım” olarak tanımlayan Sheikh, gelişmekte olan ülkelerin uyum ve azaltım stratejileri için kaynak bulmakta zorlandığını hatırlattı. ABD gibi büyük aktörlerin COP’lara resmen katılmasa bile perde arkasında müzakereleri etkilediğini belirterek, küresel iradenin hala kırılgan olduğuna işaret etti.

Amazon havzasının ev sahipliğinde gerçekleşecek zirvenin, iklim adaleti ve ormansızlaşma gibi başlıklarda Brezilya’dan liderlik beklendiğini ifade eden Sheikh, “COP’ları etkisiz ilan etmek aceleci olur. Asıl müzakereler, resmi oturumların dışında, koridorlarda ve kulislerde gerçekleşiyor” dedi.

10–21 Kasım tarihleri arasında Brezilya’nın Belem kentinde yapılacak COP30’a 150 devlet başkanının da aralarında bulunduğu yaklaşık 50 bin kişinin katılması bekleniyor. Sheikh’e göre, zirve sadece iklim inkârcılarına karşı mücadele değil, aynı zamanda bu krizi yaratmayan ama en ağır bedeli ödeyen ülkeler için adalet talebinin de güçlü bir şekilde dile getirileceği bir platform olacak.