FAO’nun beş yılda bir yayımladığı “Küresel Orman Kaynakları Değerlendirmesi” raporuna göre, 2015-2025 döneminde ormanların “net kaybı” yılda 4,12 milyon hektara geriledi. Bu oran, 1990-2000 yıllarındaki kaybın iki ila üçte biri seviyesinde.

Ancak FAO’ya göre, orman ekosistemleri hala ciddi tehdit altında. Raporda, yıllık 10,9 milyon hektarlık orman alanının yok edildiği belirtilerek bunun saatte 12 kilometrekareden fazla orman kaybına denk geldiği vurgulandı.

BAŞLICA KAYNAK NOKTALARI

Küresel ormansızlaşmanın %88’i tropikal bölgelerde gerçekleşiyor. En büyük kayıplar, tarım faaliyetlerinin baskısı altındaki Amazon yağmur ormanlarında yaşanıyor. 

Brezilya, yılda 2,94 milyon hektarlık kayıpla toplam net kaybın %70’inden fazlasından sorumlu. Ülke, dünya ormanlarının %12’sine sahip olmasına rağmen, en büyük ormansızlaşma merkezlerinden biri olmaya devam ediyor.

FAO, Brezilya’daki orman kaybı hızının son on yıllarda neredeyse yarı yarıya azaldığını (-%49) ancak bu ilerlemenin yeterli olmadığını belirtti.

TROPİKAL BAKİR ORMANLARDAKİ KAYIPLAR

Küresel Forest Watch verilerine göre, 2024 yılında tropikal bakir ormanların tahribatı 2002’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Bu artışın temel nedeni ise geniş çaplı yangınlar. Buna karşın, 2023 yılında Lula yönetiminin uyguladığı koruma önlemleriyle Amazon’da kayıplar azalmıştı.

Kasım ayında Brezilya’nın Belém kentinde yapılacak BM İklim Konferansı (COP30)’da ormanlar ana gündem maddelerinden biri olacak. Brezilya, ormanları korumak için Tropikal Orman Finansman Fonu (TFFF) adlı bir uluslararası mekanizmanın kurulmasını önermeyi planlıyor.

ORMANLARI ÖNEMİ

FAO Genel Direktörü Qu Dongyu, ormanların “dünyanın biyolojik çeşitliliğinin büyük bir bölümüne ev sahipliği yaptığını, karbon ve su döngülerinin düzenlenmesinde kritik rol oynadığını” belirtti. Dongyu ayrıca, ormanların kuraklık, çölleşme, toprak erozyonu, heyelan ve sel risklerini azaltabileceğini vurguladı.

Dünya genelinde ormanlar 4,14 milyar hektarlık alanı, yani kara yüzeyinin %32’sini kaplıyor. Orman varlığının yarısından fazlası beş ülkede toplanmış durumda: Rusya, Brezilya, Kanada, ABD ve Çin.