Bombus arıları eğitim almadan karmaşık problemleri çöze biliyor
Finlandiyalı bilim insanlarının yaptığı yeni bir araştırma, bombus arılarının sanılandan çok daha gelişmiş bilişsel yeteneklere sahip olduğunu ortaya koydu.
Finlandiyalı bilim insanlarının yaptığı yeni bir araştırma, bombus arılarının sanılandan çok daha gelişmiş bilişsel yeteneklere sahip olduğunu ortaya koydu.
Araştırmada, daha önce bu konuda herhangi bir eğitim almayan arıların, ödüle ulaşmak için yeni ve karmaşık bir problemi çözebildikleri gözlemlendi.
Bilim insanları, arılara içerisinde ödül bulunan mavi yapay bir çiçeği tanıttı. Daha sonra çiçek, doğrudan ulaşılamayacak şekilde bir düzenekte tavana yerleştirildi. Arıların ödüle ulaşabilmesi için önce bir topu çiçeğin altına kadar yuvarlaması, ardından topun üzerine çıkarak hedefe ulaşması gerekiyordu.
Araştırmacılar, arıların bu davranışı daha önce öğrenmediğini ve kendilerine böyle bir çözüm yolu öğretilmediğini belirtti. Buna rağmen birçok arı, daha önce edindikleri farklı deneyimleri birleştirerek problemi çözmeyi başardı.
Çalışmanın başyazarı Olli Loukola, deneyin psikolog Wolfgang Köhler’in şempanzelerin kutuları üst üste koyarak muzlara ulaşmasını konu alan klasik deneylerine benzediğini belirterek, “Bu tür kendiliğinden problem çözme davranışının bir böcekte de gözlemlenmesi oldukça dikkat çekici” dedi.
Araştırma kapsamında yapılan kontrol deneylerinde, arıların yalnızca görsel ipuçlarını takip etmediği veya rastgele hareket etmediği de ortaya konuldu. Bazı testlerde hedef gizlenmesine rağmen arılar topu doğru noktaya taşıyarak ödüle ulaşmayı başardı.
Bilim insanları, sonuçların arıların insan benzeri bir bilinç ya da muhakeme yeteneğine sahip olduğu anlamına gelmediğini vurgularken, küçük beyinlerine rağmen yeni durumlara uyum sağlayabildiklerini ve hedefe yönelik esnek çözümler geliştirebildiklerini ifade etti.
Sonuçları Science dergisinde yayımlanan araştırma, sezgisel problem çözme becerisinin yalnızca büyük beyinli hayvanlara özgü olmadığına işaret ederek, böceklerin bilişsel kapasitesine ilişkin tartışmalara yeni bir boyut kazandırdı.