Avrupa Konseyi’nin anayasal konularda danışma organı olan Venedik Komisyonu, Türkiye’nin yasal veya anayasal reform süreçlerinde resmi talepte bulunması halinde hukuki görüş ve destek sağlayabileceğini açıkladı.
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nin “umut hakkı” konusundaki Eylül ayı kararında Meclis’teki “Milli Birlik, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu”na işaret edilmesinin ardından, sürece dair olası anayasal reform tartışmaları gündeme gelmişti. Bu çerçevede, Venedik Komisyonu’nun olası katkısının kapsamı da netlik kazandı.
‘SADECE RESMÎ TALEP ÜZERİNE GÖRÜŞ HAZIRLANIR’
Avrupa Konseyi Medya Departmanı Basın İlişkileri Görevlisi Tatiana Baeva-Frachon, ANF’nin sorularını yanıtlayarak, Komisyon’un yalnızca resmî talepler üzerine görüş hazırladığını belirtti.
Baeva-Frachon, “Venedik Komisyonu, ülke bazlı hukuki görüşleri yalnızca ilgili devletin yetkili makamları, Avrupa Konseyi organları (Parlamenter Meclis, Bakanlar Komitesi, Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi), Avrupa Konseyi Genel Sekreteri, Avrupa Birliği veya yetkilendirilmiş uluslararası kuruluşlardan gelen talepler üzerine hazırlar” dedi.
Bu açıklama, TBMM bünyesinde yürütülen “barış ve demokratik çözüm süreci” kapsamında gündeme gelen anayasal ve yasal reform tartışmalarına Avrupa Konseyi boyutu kazandırdı. Özellikle düzenlemelerin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) ile uyumu açısından Komisyon’un olası katkısı önem taşıyor.
VENEDİK KOMİSYONU NEDİR?
1990 yılında kurulan ve Avrupa Konseyi bünyesinde faaliyet gösteren Venedik Komisyonu, üye ülkelerde anayasa yapımı, seçim yasaları, yargı reformları ve benzeri alanlarda AİHS ve demokratik standartlara uygun düzenlemeler yapılmasını destekliyor.
Komisyonun statüsü, Avrupa Konseyi’nin resmî internet sitesinde yayımlanan CDL(2002)027-e sayılı belgeyle düzenleniyor. Bu belgeye göre, üye devletler anayasal ve yasal reformlarda Avrupa standartlarına uygunluk konusunda Venedik Komisyonu’ndan resmî danışma görüşü talep etme hakkına sahip.
Uzmanlar, Türkiye’nin Venedik Komisyonu’ndan resmî görüş talep etmesi halinde, reform sürecinin Avrupa Konseyi standartlarıyla daha uyumlu ve güvenilir bir zemine taşınabileceğini belirtiyor.
Komisyon’un bu süreçteki olası katkısının, “umut hakkı” başta olmak üzere insan hakları ve demokratikleşme alanında uluslararası standartların güçlendirilmesi açısından belirleyici olabileceği ifade ediliyor.
