Fransa’da Dünya Emekçi Kadınlar Günü kapsamında feminist örgütlerin çağrısıyla ülke genelinde 95 ayrı noktada eylemler düzenlendi. Grève Féministe platformunun çağrısıyla 7-8 Mart tarihlerinde gerçekleştirilen etkinliklerde kadınlar, 8 Mart’ın yalnızca sembolik bir gün değil, eşitsizliklere karşı mücadele günü olduğunu vurguladı.

PARİS

Başkent Paris’te sabah saatlerinden itibaren etkinlikler başladı. Kadınlar saat 10.00’dan itibaren Place de la Bataille de Stalingrad meydanında çadırlar kurarak “kadın köyü” oluşturdu.

Gün boyunca kadınların eğitim ve çalışma yaşamındaki eşitsizlikleri, erkek şiddeti ile İran ve Rojava’daki gelişmeler üzerine panel ve söyleşiler gerçekleştirildi. Stalingrad Meydanı’nda kurulan alanda ayrıca Rojava, İran ve Latin Amerika’daki gelişmelerin ele alındığı bir panel düzenlendi. Panelde Rojava’daki kadın özgürlük sistemi anlatılırken İran’daki molla rejimi ve bölgedeki savaş politikaları da tartışıldı.

Açılan bilgi çadırlarında kitap ve broşürler katılımcılarla buluşturulurken Kürt kadın hareketinin standı ve kitlesel katılımı dikkat çekti.

Öğleden sonra ise on binlerce kişi “Hayatın her alanında greve” sloganıyla yürüyüşe geçti. Yaklaşık 70 bin kişinin katıldığı yürüyüş, Place de la Bataille de Stalingrad meydanından başlayarak Place de la République meydanına kadar sürdü.

Yürüyüşte eylemciler eşitsizliğe, emperyalist savaş politikalarına, ırkçılığa, yoksulluğa ve faşizme karşı sloganlar attı. Yürüyüş boyunca zaman zaman faşist gruplarla kısa süreli gerginlikler de yaşandı.

Aralarında Confédération Générale du Travail (CGT), Fédération Syndicale Unitaire (FSU), Solidaires, ActionAid France, TJK-F ve Collectif National pour les Droits des Femmes’in de bulunduğu çok sayıda kurum eyleme destek verdi.

Yürüyüş kolunda zaman zaman izdiham yaşanırken TJK-F öncülüğündeki Kürt kadınları özellikle Rojhilat ve Rojava’daki gelişmelere dikkat çeken slogan ve pankartlarla alanda yer aldı. Kürt Kadın Hareketinin kortejinde Rojhilatlı kadınlar en ön saflarda yürüdü.

Kadınların ellerinde Women’s Protection Units (YPJ) flamaları ile Paris’te katledilen Kürt kadın devrimcilerin fotoğrafları taşındı. Yürüyüş boyunca sık sık “Jin, Jiyan, Azadî” sloganı atılırken kortejde halaylar çekildi, zılgıtlar yükseldi.

Eylem boyunca kadınların karşı karşıya kaldığı yapısal eşitsizlikler öne çıkarıldı. Açıklamalarda şu başlıklara dikkat çekildi:

* Kadınların erkeklere göre ortalama yüzde 20 daha düşük ücret alması

* Yarı zamanlı ve güvencesiz işlerde kadınların yoğunluğu

* Bakım emeğinin büyük ölçüde kadınların omuzlarında olması

* Emeklilik reformlarının kadınları daha fazla etkilemesi

Yol boyunca yapılan açıklamalarda yalnızca ekonomik talepler değil, politik uyarılar da yer aldı. Avrupa’da aşırı sağın yükselişinin kadın hakları açısından ciddi bir tehdit oluşturduğu vurgulanırken militarist politikaların toplumsal eşitsizlikleri derinleştirdiği ifade edildi.

Yürüyüş Place de la République meydanında son buldu. Meydanda feminist koro sahne alırken kadın direniş şarkıları alanda yankılandı.

BORDEAUX

 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü kapsamında Fransa’nın birçok kentinde olduğu gibi Bordeaux’da da 12 bini aşkın  kişi kadınların özgürlük hakları için sokaklara çıktı.

Bordeaux’da Kadın örgütleri, sendikalar ve çeşitli toplumsal hareketlerin çağrısıyla düzenlenen yürüyüş, saat 13.00’te Place de la Victoire meydanında başladı. 

Yürüyüş boyunca kadınlar; eşit ücret, kadınlara yönelik şiddetin sona erdirilmesi, göçmen ve mülteci kadınların hakları, ırkçılık ve aşırı sağa karşı mücadele gibi taleplerini haykırdı.

 Yürüyüşe feminist kolektifler ve kadın platformları, sendikalar ve öğrenci örgütleri, Fransa Kürt Kadın Hareketi (TJK-F), Sosyalist Kadınlar Birliği (SKB), Alevi kadın örgütleri, göçmen ve dayanışma dernekleri gibi Fransa’daki birçok feminist ve toplumsal kurumun yanı sıra göçmen kadın örgütleri de katıldı.

Yürüyüş boyunca  “Nous sommes fortes, fières et féministes !” (Güçlüyüz, gururluyuz, feministiz), “Stop aux violences sexistes et sexuelles !” (Cinsiyetçi ve cinsel şiddete son),  “Égalité salariale maintenant !” (Ücret eşitliği şimdi), “Jin, Jiyan, Azadî !”, “Kadınlar birlikte güçlü!” sloganları atıldk.

Organizatörler, bu yılki yürüyüşün yalnızca bir anma değil aynı zamanda “feminist grev” çağrısı olduğunu vurguladı. Amaçlarının kadın emeğinin görünürlüğünü artırmak ve toplumsal eşitsizliklere dikkat çekmek olduğunu belirtti. 

 Yürüyüş, şehir merkezinde yapılan konuşmalar ve dayanışma çağrılarıyla sona erdi.

ROUEN

Sürgünde yaşayan Kürt sanatçı ve arşivci Sarya Nurcan Kaya, Fransa’nın Rouen kentinde Dünya Kadınlar Günü etkinlikleri kapsamında düzenlenen bir buluşmaya katıldı. Etkinlik Parti Communiste Français tarafından organize edildi. Bu buluşmada Sarya Nurcan Kaya, Kürt kadınlarının direnişini ve “Jin, Jiyan, Azadî” felsefesinin doğuşunu anlattı.

“Dağlardan Süzülen Felsefe: Jin, Jiyan, Azadî” başlıklı konuşmasında Sarya Nurcan Kaya, bu sözlerin yalnızca bir slogan olmadığını; yüzyılların acısı, direnişi ve umudundan doğan gerçek bir yaşam felsefesini temsil ettiğini vurguladı. Ona göre “Jin, Jiyan, Azadî”, Kürt özgürlük hareketinin kalbinde doğmuş ve özellikle kadınların mücadelesi içinde derin anlamını bulmuştur.

Konuşması sırasında Sarya Nurcan Kaya şöyle dedi: “Jin, Jiyan, Azadî kadın ile yaşam arasındaki kopmuş bağı yeniden kurma çağrısıdır.”

Sarya Nurcan Kaya, bu sözlerin yalnızca gösterilerde atılan bir slogan olmadığını; aynı zamanda dağların rüzgârında, annelerin dualarında ve direnen kadınların adımlarında yankılanan bir yaşam çağrısı olduğunu ifade etti. Özellikle Rojava’da somutlaşan bu düşüncenin, Kürtlerin dağlarda verdiği özgürlük mücadelesi içinde doğduğunu ve zamanla evrensel bir özgürlük felsefesine dönüştüğünü söyledi. Başlangıçta yerel bir direniş ifadesi olan bu söz, bugün dünyanın dört bir yanında özgürlüğün ortak dili hâline gelmiştir. Bu slogan özellikle 2022 İran protestoları sırasında uluslararası alanda daha görünür hale geldi. Jîna Emînî’nin gözaltında katledilmesinin ardından başlayan protestolarda “Jin, Jiyan, Azadî”, kadınların özgürlük ve onur mücadelesinin dünya çapındaki sesi oldu.

Etkinlik sırasında Sarya Nurcan Kaya ayrıca beyaz bir tülbent üzerine işlediği “Jin, Jiyan, Azadî” yazılı sembolik bir çalışmayı Kürt dostlarına hediye etti. Kaya, beyaz tülbentin barışın sesi olduğunu ve her dikişin kadınların sabrını, emeğini ve direnişini taşıdığını ifade etti.

MULHOUSE

Mulhouse’da, çok sayıda kurum ve kuruluşun içinde yer aldığı Collectif féministe du 68 tarafından düzenlenen eylem yoğun katılımla gerçekleşti. Etkinlikte, uluslararası düzeyde kadın dayanışması ve birlikte mücadele vurgulandı. Katılımcılar, aşırı sağın yükselişine karşı örgütlenmenin önemine dikkat çekti. Rojava YPJ’nin direnişi selamlandı.

Öğrencilerin yoğun katılım sağladığı eylemde, aşırı sağcı provokasyonlara geçit verilmedi. “Yaşasın kadınların dayanışması, Jin Jiyan Azadî, faşistlere yer yok” sloganları eşliğinde eylem sürdü. Birçok kurum bildiriler okudu, kadın marşları söylendi. Sema Yüce Kadın İnisiyatifi TJK-F bildirisi okundu ve etkinlik halaylarla sonlandırıldı.

MONTPELLIER

Fransa'nın Montpellier kentinde, siyasi partiler, sendikalar ve sivil toplum örgütlerinden oluşan Kürt Halkı ile Dayanışma Kolektifi'nden yoğun bir katılım oldu. Yürüyüş, Place Alpert’te başladı. Yürüyüşün ardından Komedie’de miting düzenlendi. Mitingde, Demokratik Kürt Derneği adına yapılan konuşmalarda, Kürt kadınlarının yürüttüğü özgürlük mücadelesinin dünya genelinde kadınlar için ilham kaynağı olduğu vurgulandı.

Etkinlikte ayrıca kadınlara yönelik şiddete, savaş politikalarına ve kadın kazanımlarına yönelik saldırılara karşı mücadele çağrısı yapıldı.

STRASBOURG

8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü kapsamında Strasbourg’da Avrupa Kürt Kadın Hareketi TJK-E öncülüğünde kitlesel bir yürüyüş gerçekleştirildi. Farklı halklardan kadınların katıldığı etkinliğe yaklaşık 5 bin kişi destek verdi.

Yürüyüş saat 16.00’da Place de la Gare’den başlayarak şehir merkezinden geçip Place Dauphine’de son buldu. Katılımcılar, pankart ve dövizler taşıdı; “Nous sommes fortes, fières et féministes !”, “Stop aux violences sexistes et sexuelles !”, “Égalité salariale maintenant !”, “Jin, Jiyan, Azadî !” ve “Kadınlar birlikte güçlü!” gibi sloganlar attı. Direniş şarkıları ve zılgıtlar boyunca sokaklarda yankılandı.

Etkinliğe farklı kadın örgütleri ve demokratik kurumlar da katıldı. Yapılan konuşmalarda, dünya genelinde kadınların maruz kaldığı savaş, şiddet, sömürü ve eşitsizlik politikalarına dikkat çekilirken, uluslararası dayanışmanın önemi vurgulandı. Yürüyüş, Place Dauphine’deki konuşmalar ve topluca atılan “Jin, Jiyan, Azadî” sloganlarıyla sona erdi. Katılımcılar, 8 Mart’ın yalnızca bir anma günü değil, eşitlik ve özgürlük mücadelesinin sürdürüldüğü bir direniş günü olduğunu vurguladı.