Sosyalist lider Pedro Sanchez, parlamentoda yaptığı konuşmada, “Kasım sonuna kadar, ülkemizde ve sokaklarımızda artık yer almaması gereken tüm Franco dönemi sembollerinin tam listesini Resmî Gazete’de yayımlayacağız” dedi.

Sanchez, bu kararı 1939-1975 yılları arasında ülkeyi diktatörlükle yöneten General Francisco Franco’nun ölümünün 50. yıldönümü öncesinde açıkladı.

Bu girişim, İspanya’nın hâlâ derin bir tarihsel bölünme yaşadığı Franco mirasına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi. 

Ülke genelinde binlerce heykel, askeri amblem, cadde ve meydan adı, diktatörlük dönemine ait semboller olarak varlığını sürdürüyor.

Sanchez’in hükümeti, bu sembollerin kaldırılması yönündeki süreci hızlandırmayı amaçlıyor. Daha önce, 2007’de sosyalist lider José Luis Rodríguez Zapatero tarafından çıkarılan “tarihsel hafıza yasası”, bu sembollerin kaldırılmasını zorunlu kılmıştı. 

Sanchez döneminde ise bu yaklaşım, 2019’da Franco’nun mezarının “Valle de los Caídos”dan çıkarılması ve 2022’de kabul edilen “demokratik hafıza yasası” ile yeni bir aşamaya taşındı.

Yeni yasa, Franco rejimi döneminde verilen haksız yargı kararlarını geçersiz sayıyor, rejim kurbanlarının kaydını tutan bir resmi veri tabanı oluşturuyor ve sembolleri kaldırmamakta direnen belediyelere yaptırım uyguluyor.

Ancak bu adımlar, özellikle Franco dönemine özlem duyan kesimlerin sert tepkisiyle karşılaşıyor. 

Santander gibi bazı belediyeler yasa gereği 18 caddeye yeni isim vermek zorunda kalmış olsa da, ülkede hafıza siyaseti hala güçlü bir toplumsal kutuplaşma alanı olmaya devam ediyor.