Birleşmiş Milletler (BM), küresel ölçekte yaklaşık 37 bin çalışanının %20’sini işten çıkarma tehdidinin yarattığı tepkiler üzerine, “erken ayrılma” adı verilen gönüllü bir program başlattı. 12 Eylül 2025 tarihine kadar başvurulabilecek program, erken emeklilik de dahil olmak üzere gönüllü ayrılıklara olanak tanıyor.

BM İdare Stratejisi, Politika ve Uyum Departmanı (DMSPC) tarafından başlatılan program, “organizasyonun iyi idaresi” amacıyla gelecekteki zorunlu işten çıkarmaların olumsuz etkilerini azaltmayı hedefliyor. Ancak BM Personel Sendikaları, uygulamanın gerçekte “gönüllü” değil, örtülü bir tasfiye olabileceği uyarısında bulunuyor.

Cenevre BM Personel Sendikası Başkanı Ian Richards, programın USG Guy Ryder’ın yürüttüğü UN80 reform kesintileri öncesinde “yer açma” hamlesi olduğunu söylerken, planın stratejisinin belirsiz olduğunu vurguladı.

UNOG Personel Sendikası’ndan Naïma Abdellaoui, bazı çalışanların başvurmaları için psikolojik olarak baskı altına alındığını iddia ederek, yaş kriterine dayalı ayrımcılık yapılabileceğini dile getirdi.

Eski UNICEF ve UNDP danışmanı Stephanie Hodge, programın gerçekte “erken emeklilik” kılıfı altında zorunlu görev sonu olabileceğini savundu. Hodge’a göre erken emeklilik, çalışan açısından gönüllü ve avantajlı bir süreçken, “postun kaldırılması” tamamen zorunlu, güvencesiz ve hak kaybına yol açan bir uygulama.

Hodge, “BM uzun vadeli güvenceli kadroları kısa vadeli sözleşmelerle değiştirirse, uluslararası kamu hizmetinin bağımsızlığı ve kurumsal hafızası yok olur” dedi.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, geçen ay yaptığı açıklamada, bazı birimlerin daha düşük maliyetli görev istasyonlarına taşınabileceğini, küçültülebileceğini veya tamamen kaldırılabileceğini belirtmişti.

Programa başvurabilecekler; 55 yaşını doldurmuş, en az 5 yıl kesintisiz hizmeti olan ve henüz 65 yaş zorunlu emeklilik sınırına ulaşmamış çalışanlar olacak.

Program kapsamında ayrılanlar, belirli bir süre BM sisteminde tekrar istihdam edilemeyecek. Ayrıca ek tazminat veya ihbar süresi ücreti ödenmeyecek.