Dayanışmanın Kadın Hali Derneği’nin (DAKAHDER) Doğu ve Güneydoğu’da kadınların adalete erişimine ilişkin hazırladığı 6 aylık rapor, bölgede adli yardım hizmetlerinin ciddi şekilde yetersiz olduğunu ortaya koydu.
Haziran–Aralık 2025 dönemini kapsayan rapor, 14 kentin verileriyle Amed’te düzenlenen toplantıyla açıklandı.
Rapor Dîlok, Amed, Riha, Mêrdîn, Semsûr, Elih, Bitlis, Agirî , Mûş, Colemêrg, Sêrt, Îdir, Şirnex ve Erdaxan olmak üzere 14 kentten gelen verileri kapsıyor.
DAKAHDER Koordinatörü Cansel Talay, bölgede 5,5 milyon kadına karşılık yalnızca 5 bin 582 kadının adli yardıma başvurduğunu belirtti.
Bu sayı, bin kadından yalnızca birinin adli yardıma erişebildiği anlamına geliyor. Cansel Talay, bölgedeki adalete erişim oranının Türkiye ortalamasına göre %55 daha düşük olduğunu vurguladı.
İLLER ARASI DERİN EŞİTSİZLİK
Rapora göre Semsûr ve Amedgelen başvurular toplamın %43,5’ini oluşturuyor. Ancak bu iki il, bölgedeki kadın nüfusunun yalnızca %36’sına sahip.
- Amed’de her 750 kadından biri adli yardıma ulaşabilirken,
- Şirnex’te bu oran 5 bin kadında bir.
Bazı illerde başvuruların çok büyük kısmı reddediliyor.
-Semsûr’da her üç kadından biri,
- Îdir’da ise başvuran kadınların neredeyse yarısı adli yardım alamıyor.
SOSYAL DEVLET YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜ YERİNE GETİRMİYOR
Cansel Talay, sistemin devlet tarafından desteklenmediğini, yükün büyük kısmının barolara, kadın örgütlerine ve gönüllü avukatlara kaldığını belirtti. Amed’de bir kadın için yıllık adli yardım payının yalnızca 12 TL olduğunu hatırlatarak, şiddet dosyalarının dahi sistem içinde elendiğini söyledi.
Rapor, yoksulluk, dil engelleri, kırsal coğrafya ve baroların sınırlı kapasitesi nedeniyle kadınların adalete erişiminin istatistiksel olarak görünmez hale geldiğini ortaya koyuyor.
